Kutsatzaileak

ARTIKULU: DIOXINEN KONTROLA LEHENGAI ETA PENTSUETAN 12/12/17

Alemanian 2010aren amaieran eta 2011aren hasieran gertatutako ezbeharraren ondorioz (dioxinekin kutsatutako pentsuek Europar Batasuneko elikadura-alerta eragin zuten), Europako Batzordeak araudi berria argitaratu du aurtengo martxoan, animalien elikaduran erabiltzeko landare-olioen, koipeen eta horien eratorrien ekoizpen- eta erabilera-kontrola hobetze aldera.

ZIENTZIA-IRITZIA: PENTSUETAN ETA ELIKAGAIETAN FOMOPSINAK EGOTEAK DAKARTZAN ARRISKUAK 2012/02/24

Fomopsinak Diaporthe toxica (antzinako Phomopsis leptostromiformis) onddoak ekoitzitako mikotoxinen familia da. Eskuhoriak dira onddo horien ostalari nagusia, eta infekzioa gertatuz gero, fumopsina asko sor daitezke, batik bat landarearen zurtoinetan. Oro har, onddo hau ez da landarearen hazietan egoten, nahiz eta egoera hori klimaren arabera aldatu ahal den (batez ere euria egiten duenean). Eskuhoriaren haziak pentsuetarako lehengai gisa erabili ohi dira, baina Europar Batasunean gizakien elikagai gisa ere erabili ahal dira.

Beste alde batetik, bost fomopsina-mota hauteman dira (A, B, C, D eta E), eta horietatik toxikoena A fomopsina da. EFSAk datu gutxi bildu dituenez, ezin izan da fomopsinekiko esposizioari buruzko ebaluaziorik egin. Halaber, ez dago metabolito horien toxikologiari buruzko informazio egokia emateko behar besteko daturik.

Fomopsinen bidezko intoxikazioa (lupinosia) gaixotasun ezaguna da ardi-aziendetan, baina behi-, ahuntz-, zaldi- eta txerri-taldeetan ere hauteman da. Nagusiki, lupinosia hepatotoxikosi gisa ageri da hausnarkarietan, eta gibela eta giltzurrunak izaten dira organo kaltetuenak, hurrenez hurren. Bestalde, txerriek eta zaldiek neofrotixitatea jasateko beste espezie batzuek baino aukera gehiago dituzte.

EFSAk, arriskua behar bezala ebaluatzeko datuak falta direla aintzat hartuta, uste du substantzia horiekiko esposizioak ahalik eta txikiena izan behar duela; izan ere, oso ondorio latzak ditu espezie gehienen gibeletan.

Era berean, Europako autoritateak uste du beharrezkoa dela Europar Batasunean kontsumitzen diren eskuhoriei buruzko datuak biltzea, hala pentsuetarako nola gizakien elikadurarako erabiltzen direnean. Halaber, eskuhorietan mikotoxinaren presentziari buruzko datuak bildu behar dira.

Iritzia

AZKEN TXOSTENA: ALEMANIAN DIOXINEK KUTSATUTAKO PENTSUEN INGURUAN EGINDAKO JARDUKETAK

Alemanian dioxinek kutsatutako pentsuen inguruan egindako jarduketak Europako Batzordeak azken txostena argitaratu du. Txosten horrek erreferentzia egiten dio 2011ko urtarrilean Alemanian Osasun eta Kontsumo Zuzendaritza Nagusiko Albaitaritza Bulegoak (FVO) egindako ikuskapenari. Ikuskapen horren helburua izan da, herrialde horretan duela gutxi gertatutako pentsuen kutsadura dela eta, agintariek ezarritako neurriak egiaztatzea. FVOren xedea izan da informazioa biltzea kutsaduraren kausari buruz eta arriskua kudeatzeko agintariek ezarritako neurriei buruz.